znajdź słowa: 
  zaczynające się od:

Zasady pisowni i interpunkcji

[40] 13.4. Przymiotniki zakończone na -ski
13.4.1. Przymiotnikowy przyrostek -ski, dodany do rzeczowników o temacie zakończonym na: g, ch, z, s, sz, ż, c, szcz, śl, rk, rg, tworzył na granicy rdzenia i przyrostka różnego rodzaju grupy spółgłoskowe, które w przeszłości ulegały uproszczeniu, doprowadzając do współczesnej postaci tych przymiotników. Dziś piszemy je zgodnie z wymową:
Przykłady
Morąg — morąski
Norweg — norweski
Praga — praski
Czech — czeski
Kazach — kazaski
Włoch — włoski
Bełz — bełski
Francuz — francuski
Kartuzy — kartuski
Kirgiz — kirgiski
Eskimos — eskimoski
Kampinos — kampinoski
Sas — saski
Kalisz — kaliski
Łotysz — łotyski
Marzysz — marzyski
Chociebuż — chociebuski
Chodzież — chodzieski
Książ — ksiąski
Libiąż — libiąski
mąż — męski
szewc — szewski
Bydgoszcz — bydgoski
Małogoszcz — małogoski
Przemyśl — przemyski
Tomyśl — tomyski
Kluczbork — kluczborski
Hamburg — hamburski
Norymberga — norymberski
Nowy Targ — nowotarski
UWAGA: Formy żeńskie od Francuz, Kirgiz piszemy przez z, por. Francuzka, Kirgizka, przymiotniki zaś przez s, por. francuski, kirgiski.
13.4.2. Dodaniu przymiotnikowego przyrostka -ski do rzeczownikowych tematów zakończonych na n, ł, rz towarzyszy wymiana tych spółgłosek na ń, l, r, np.
Przykłady
n — ń chuligan — chuligański
  Cygan — cygański
  hetman — hetmański
  kretyn — kretyński
  ludoman — ludomański
  pan — pański
  Platon — platoński (Platoński)
  sułtan — sułtański
  ułan — ułański;
ł — l admirał — admiralski
  generał — generalski
  Horodło — horodelski
  poseł — poselski;
rz — r aptekarz — aptekarski
  dekarz — dekarski
  lekarz — lekarski
  murarz — murarski.
13.4.3. Spółgłoski w, m, b, p, r przed przyrostkiem -ski pozostają w pisowni bez zmian, np.
Kraków    — krakowski
Limanowa    — limanowski
myśliwy    — myśliwski
Warszawa    — warszawski
Krym    — krymski
Pcim    — pcimski
Radom    — radomski
Rzym    — rzymski
baba    — babski
Golub    — golubski
Serb    — serbski
chłop    — chłopski
kurator    — kuratorski
Madziar    — madziarski
redaktor    — redaktorski
Tatar    — tatarski.
UWAGA: Nazwiska typu Olbrychski, Ostrogski, Piłsudski są utworzone według zasad słowotwórstwa i pisowni języków wschodniosłowiańskich, stąd odrębność ich pisowni.



Copyright © 1997-2014 Wydawnictwo Naukowe PWN SA
infolinia: 0 801 33 33 88